Budowa muru oporowego

budowa muru oporowego

Czy na budowę muru oporowego potrzebne jest pozwolenie? Co, jeśli mur będzie jednocześnie grodzeniem, które nie wymaga żadnych formalności? Jaka właściwie jest definicja muru oporowego?

Dużo tych pytań. Na wszystkie odpowiadamy w dzisiejszym tekście. Zacznijmy od końca.

 

Co to jest mur oporowy? – definicja

W prawie budowlanym nie znajdziemy definicji muru oporowego. Nie oznacza to jednak, że możemy to pojęcie interpretować dowolnie. Biorąc pod uwagę definicję słownikową i orzecznictwo sądowe można stwierdzić, że mur oporowy jest konstrukcją, która zabezpiecza teren przed osuwaniem się ziemi. Każdy obiekt pełniący taką funkcję jest murem oporowym.

Czy mur oporowy jest budowlą? A może obiektem budowlanym? Mur oporowy jest jednym i drugim. W prawie budowlanym mamy definicję obiektu budowlanego. Jest to budowla, budynek lub obiekt małej architektury. Wszystkie 3 rodzaje obiektów zostały zdefiniowane w przepisach. Mur oporowy jest budowlą. Prawo budowlane definiuje budowlę jako „każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury” i wymienia przykładowe rodzaje budowli, a wśród nich konstrukcje oporowe.

 

Czy na budowę muru oporowego potrzebne mi jest pozwolenie? – kilka słów o formalnościach

Tak – mur oporowy możesz wybudować dopiero po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Potrzebne Ci będą prawie takie same dokumenty jak przy budowie domu, a więc m.in. projekt budowlany. Jednak zawartość tego projektu będzie trochę inna. Musi się w nim znaleźć projekt zagospodarowania terenu sporządzony na aktualnej mapie oraz projekt architektoniczno-budowlany. Jeśli wystąpisz o pozwolenie na budowę tylko muru oporowego, projekt architektoniczno-budowlany będzie się składał z jednej części – konstrukcji, wykonanej przez osobę, która ma uprawnienia do projektowania konstrukcji obiektów budowlanych. Jest duże prawdopodobieństwo, że w tym przypadku projekt zagospodarowania terenu wykona również konstruktor.

 

Czy jeśli mur oporowy będzie ogrodzeniem również potrzebne mi jest pozwolenie?

Tak – wtedy również będzie Ci potrzebne pozwolenie na budowę. Nie ma znaczenia to, że ogrodzenie o wysokości do 2,2 m możesz wybudować bez żadnych formalności. Jeśli obiekt jest nie tylko ogrodzeniem, ale jego głównym zadaniem jest zabezpieczenie gruntu przed osuwaniem się (po obu stronach ogrodzenia-muru oporowego teren jest na różnych poziomach) pozwolenie na budowę jest konieczne.




Powyższe potwierdza wiele orzeczeń sądowych, np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygnaturze II OSK 1711/14:
„oceny budowli jako muru oporowego nie zmienia to, że dodatkowo pełni on funkcję podmurówki pod ogrodzeniem ani też to, że jest on wymurowany na granicy działek, co wskazywałoby na połączenie dodatkowo funkcji oporowej z funkcją ochronną, zabezpieczającą przed dostępem osób trzecich na teren nieruchomości inwestycyjnej, czyli takiej funkcji, którą zwykle pełni ogrodzenie”.

Podobnie wypowiada się NSA w wyrokach o sygnaturze: akt II OSK 1371/05, akt II OSK 1801/12, a także sądy wojewódzkie w orzeczeniach o sygnaturze IV SA/Po 780/15, II SA/Kr 704/08, czy też II SA/Go 53/15:
„Konstrukcje oporowe czy też mury oporowe mają przede wszystkim za zadanie zabezpieczanie terenu przed osuwaniem się gruntu, z terenu położonego wyżej, podczas gdy ogrodzenia oddzielają od siebie części terenu. Jeżeli dominującą funkcją konstrukcji jest zabezpieczanie przed osuwaniem się ziemi, na co może wskazywać również charakter użytych do jej wzniesienia materiałów zapewniających stabilność – należy uznać, że stanowi ona mur oporowy. Z punktu widzenia prawa budowlanego obiekt budowlany należy kwalifikować, przede wszystkim ze względu na jego przeznaczenie, czyli funkcję jaką ma pełnić. Nie ma przy tym znaczenia, że inwestor może traktować sporny obiekt usytuowany pomiędzy dwoma działkami jako ogrodzenie. Nawet jeśli obiekt postawiony na granicy działki i będący murem oporowym, pełni jednocześnie funkcję ogrodzenia, nie korzysta on ze zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę”.

Wszystkie orzeczenia odnajdziesz po sygnaturze na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl.

 

A co z małym murkiem oporowym – czy mogę go uznać za obiekt małej architektury?

Przepisy nie dzielą murów oporowych na duże i małe. Jeśli głównym zadaniem konstrukcji jest zabezpieczenie gruntu przed osuwaniem się – zawsze będzie to mur oporowy, choćby niewielki, który możesz wybudować dopiero po uzyskaniu pozwolenia. Jednak myślę, że małe murki oporowe w niektórych sytuacja można byłoby traktować jako obiekty małej architektury. Więcej na temat obiektów małej architektury znajdziesz w podlinkowanym tekście. Tutaj dodam, że definicja tych obiektów wymienia nie wszystkie a jedynie przykładowe obiekty – mamy tam słowo „w szczególności”. Najważniejsze w tym przypadku jest to, by był to obiekt niewielki, a jego główną funkcją nie było podtrzymanie ziemi (może na przykład mieć funkcję ozdobną, być donicą na kwiaty). Jednak musisz pamiętać, że organ nadzoru budowlanego może mieć inne zdanie i nawet taką konstrukcję zakwalifikować jako mur oporowy, jeśli uzna, że jej głównym zadaniem jest zabezpieczanie gruntu przed osuwaniem.

Jaki to jest niewielki mur oporowy? Na pewno nie jest to mur o wysokości 0,8 m i długości 15 m – tak wynika z wyroku II SA/Gd 2753/01:
„Uwzględniając wymiary wybudowanego muru – długość około 15 m i wysokość ponad 0,80 cm nie jest to obiekt „niewielki” w rozumieniu art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego. Nadto funkcja tego obiektu jaką jest przytrzymanie warstw ziemi w związku z różnicą jej poziomów na terenie działki, wyklucza możliwość uznania muru za element małej architektury, wskazuje ona bowiem na charakter konstrukcji oporowej, stanowiącej budowlę”.

A może znasz jakieś inne orzeczenia sądów na temat niewielkich murów oporowych i kwalifikacji ich jako obiekty małej architektury? Albo spotkałeś się z taką sytuacją osobiście?

Komentarze

  1. Anonimowy
    | Odpowiedz

    Bardzo ciekawy blog, pomagający w czytelny sposób zrozumieć przepisy budowlane, szczególnie przez dołączanie wyroków sądów, które "zwykłemu" obywatelowi jest bardzo ciężko odpowiednio zastosować
    wydaje mi się, że trafnym byłoby skorzystanie z "definicji" z ROZPORZĄDZENIA MINISTRA ADMINISTRACJI I CYFRYZACJIw sprawie bazy danych obiektów topograficznych oraz mapy zasadniczej, które rozróżniają jak powinny być zaznaczane na mapach murki i ściany oporowe itp.
    załacznik nr 3
    § 14.6. Obiektem ściana oporowa pozyskuje się konstrukcje, których głównym zadaniem jest podpieranie uskoków gruntów, w szczególności służące do podparcia nasypów drogowych lub kolejowych na zboczach i dojazdach do wiaduktów, podparcia skarp przy wjazdach do tuneli.
    § 17.11. Obiektem murek oporowy pozyskuje się niewielkie konstrukcje dzielące dwie płaszczyzny o różnych wysokościach, służące do podtrzymania gruntu przed osuwaniem.

    • MGM
      | Odpowiedz

      Chociaż rozporządzenie dotyczy innej "branży" to rzeczywiście warto przywołać tę definicję. Dziękuję – trafna uwaga.

  2. Anonimowy
    | Odpowiedz

    Od jakiegoś czasu zainteresowany jestem tematem muru oporowego, a ściślej zabezpieczenia skarpy z jednej strony swojej działki. Z pewnym przerażeniem czytam o sposobie interpretacji pojęcia muru oporowego w orzecznictwie… W ostatnich latach znacznie powiększył się rynek geosyntetyków, które coraz chętniej stosowane są do umacniania np. skarp. I tu pojawia się problem, czy zabezpieczenie nawet niewielkiej skarpy przed osuwaniem się ziemi na za pomocą siatki z PCV też potraktowane zostanie jako mur oporowy, wszak spełnia wszelkie ku temu przesłanki?

    • Magda /MGM/
      | Odpowiedz

      Nie jestem w stanie odpowiedzieć na to pytanie – nie wiem, jak zostaną potraktowane takie roboty.

Prześlij komentarz