Obowiązkowe ubezpieczenie OC architektów i inżynierów budownictwa – wszystko, co musisz o nim wiedzieć

with 2 komentarze

Architekci i inżynierowie budownictwa wykonujący samodzielne funkcje techniczne w budownictwie są objęci obowiązkowym ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej. W dzisiejszym tekście z cyklu „rozmowa z ekspertem” dowiemy się m.in.: jakich szkód nie obejmuje to ubezpieczenie, co zrobić, gdy otrzymasz wezwanie do zapłaty odszkodowania, kiedy ubezpieczyciel może nie zapłacić odszkodowania.

O ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej architektów i inżynierów budownictwa zgodził się opowiedzieć Jakub Elegańczyk. Jakub jest adwokatem. Tworzy prawne zaplecze uczestników procesu budowlanego. Przygotowuje umowy, reprezentuje klientów przed organami administracji i sądami w sporach budowlanych, doradza przedsiębiorcom z branży budowlanej i prywatnym inwestorom. Wśród jego specjalizacji znajduje się prawo cywilne i prawo inwestycji budowlanych. Prowadzi kancelarię adwokacką w Poznaniu, ale obsługuje klientów z całej Polski.


Co architekt i inżynier budownictwa powinni wiedzieć o obowiązkowym ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej?

J.E.:

Przede wszystkim to, że chroni ono architektów i inżynierów budownictwa przed odpowiedzialnością cywilną za szkody, które mogą wyniknąć w związku z wykonywaniem samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Skutki pomyłek w projekcie, niedopilnowania użytych materiałów, błędnych wpisów w dzienniku budowy – wówczas możliwe jest uruchomienie ubezpieczenia.

Nie obejmuje ono jednak wszystkich szkód, które mogą przydarzyć się architektowi lub inżynierowi budownictwa na jego zawodowej ścieżce. Wyłączenia odpowiedzialności ubezpieczyciela wynikają z rozporządzenia Ministra Finansów z 11 grudnia 2003 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej architektów oraz inżynierów budownictwa. Zgodnie z tym rozporządzeniem, ubezpieczenie OC nie obejmuje szkód:

  1. wyrządzonych przez architekta lub inżyniera budownictwa osobom fizycznym zatrudnionym przez niego na podstawie umowy o pracę lub wykonującym roboty lub usługi na jego rzecz na podstawie umowy prawa cywilnego, powstałe w związku ze świadczeniem pracy, robót lub usług na rzecz architekta lub inżyniera budownictwa;
  2. powstałych po skreśleniu architekta lub inżyniera z listy członków izby, a także w okresie zawieszenia w prawach członka izby, chyba że szkoda jest następstwem wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie przed skreśleniem lub zawieszeniem;
  3. wynikłych z przekroczenia ustalonych kosztów;
  4. polegających na zapłacie kar umownych;
  5. wyrządzonych wskutek naruszenia praw autorskich i patentów;
  6. powstałych w wyniku normalnego zużycia lub wadliwej eksploatacji obiektów budowlanych;
  7. powstałych wskutek działań wojennych, stanu wojennego, rozruchów i zamieszek, a także aktów terroru.

Trzeba jednak podkreślić, że mimo istnienia wyłączenia odpowiedzialności w rozporządzeniu, na przykład w umowie generalnej ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej inżynierów budownictwa zawartej przez Polską Izbę Inżynierów Budownictwa rozszerzono zakres ochrony ubezpieczeniowej. Dzięki temu ubezpieczenie OC obejmuje m.in. szkody, które opisałem w punktach 1 i 7 powyżej, a także szkody, które wyniknęły z rażącego niedbalstwa, z wykonywania projektów wykonawczych, techniczno-budowlanych oraz innych projektów zawierających obliczenia statyczne i wytrzymałościowe, analizy konstrukcji wraz z koniecznymi opisami oraz dokumentacją rysunkową i kosztorysową. Ochrona ubezpieczeniowa w tej umowie obejmuje również szkody wynikające z wykonywania obowiązków rzeczoznawcy budowlanego.

Dodatkowo – jak w każdym ubezpieczeniu – odpowiedzialność ubezpieczyciela nie jest nieograniczona kwotowo. Minimalna suma ubezpieczenia, czyli kwota, do której ubezpieczyciel odpowiada za szkody, wynosi 50.000 euro. Biorąc pod uwagę skalę oraz ilość inwestycji realizowanych przez architektów i inżynierów budownictwa, w przypadku wystąpienia szkody suma ta może pokryć jedynie jej niewielką część. Warto więc rozważyć doubezpieczenie na dodatkową sumę.

Architekt lub inżynier budownictwa otrzymał wezwanie do zapłaty odszkodowania za szkodę związaną z wykonywaniem samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie. Jak powinien się zachować?

J.E.:

Przede wszystkim nie powinien zignorować tego wezwania. Należy wówczas jak najszybciej poinformować ubezpieczyciela o wezwaniu i wszystkich istotnych okolicznościach sprawy. Zresztą ubezpieczyciel zazwyczaj sam przedstawia listę pytań, na które należy udzielić odpowiedzi, oraz listę dokumentów, które należy mu udostępnić. Jeśli faktycznie doszło do błędu, to dzięki współpracy z ubezpieczycielem za skutki tego błędu zapłaci właśnie ubezpieczyciel, a nie architekt lub inżynier budownictwa. Dlatego tak ważny jest kontakt z ubezpieczycielem i aktywna współpraca w czasie likwidacji szkody. Zgłoszenie sprawy ubezpieczycielowi nie oznacza przyznania się do błędu, a mówiąc językiem prawniczym – nie stanowi to uznania roszczenia. Na tym etapie ubezpieczyciel ma odpowiedzieć na pytanie, czy popełniono błąd, a jeśli tak, to jakie są skutki tego błędu i ile będzie kosztowało ich naprawienie.

Czy odpowiedzialność ubezpieczyciela jest ograniczona w czasie?

J.E.:

Tak, roszczenie poszkodowanego do ubezpieczyciela ulega przedawnieniu. Po upływie określonego terminu, czyli terminu przedawnienia, ubezpieczyciel może uchylić się od zapłaty odszkodowania. W wypadku ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej roszczenie poszkodowanego do ubezpieczyciela o odszkodowanie przedawnia się z upływem terminu przewidzianego dla tego roszczenia w przepisach o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną czynem niedozwolonym, czyli tzw. deliktem, lub w przepisach dotyczących niewykonania bądź nienależytego wykonania zobowiązania, czyli umowy. W zależności o tego, z czego wynika odpowiedzialność odszkodowawcza, oraz czy poszkodowany jest przedsiębiorcą, termin przedawnienia wynosi 3 albo 6 lat.

Co ważne, bieg przedawnienia takiego roszczenia przerywa się przez zgłoszenie ubezpieczycielowi tego roszczenia lub zdarzenia objętego ubezpieczeniem. Bieg przedawnienia rozpoczyna się na nowo od dnia, w którym zgłaszający roszczenie lub zdarzenie otrzymał na piśmie oświadczenie ubezpieczyciela o przyznaniu lub odmowie świadczenia.

Od kiedy należy liczyć termin przedawnienia?

J.E.:

Intuicyjnie mogłoby się wydawać, że należy ten termin liczyć od momentu, w którym popełniono błąd, który teraz skutkuje szkodą. Okazuje się, że jednak nie. Termin ten należy liczyć:

  • w przypadku odpowiedzialności za szkodę z tytułu niewykonania bądź nienależytego wykonania zobowiązania: od dnia wystąpienia szkody;
  • w przypadku odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną czynem niedozwolonym, czyli odpowiedzialności, która nie wynika z naruszenia umowy, lecz z naruszenia prawa: od chwili, w której poszkodowany dowiedział się albo przy zachowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia.

Przekładając powyższe zasady na przykład praktyczny: w 2011 roku projektant zaprojektował obiekt budowlany na podstawie umowy zawartej z inwestorem. Obiekt został wybudowany w roku 2012 zgodnie z projektem. Wskutek błędów w obliczeniach konstrukcyjnych w roku 2019 obiekt uległ zawaleniu. Bieg przedawnienia roszczeń rozpocznie się w 2019 roku, ponieważ dopiero wtedy wystąpiła szkoda wynikająca z błędu popełnionego w roku 2011. Niestety, sprawa odpowiedzialności cywilnej architekta lub inżyniera budownictwa może pojawić się dopiero po kilku latach od wykonania zlecenia.


Poniżej linki do miejsc w sieci prowadzonych przez Jakuba:

https://adwokat-eleganczyk.pl/

https://www.facebook.com/KancelariaAdwokackaJakubEleganczyk/

https://www.linkedin.com/in/jakub-elega%C5%84czyk-134748197/

https://twitter.com/EleganczykJakub

Jeśli uważasz ten materiał za przydatny, to proszę, udostępnij go. Gdy użyjesz poniższych przycisków, zajmie Ci to tylko chwilę, a dzięki temu Twoi znajomi też skorzystają.
Follow Magda Myszura:

Prostym językiem wyjaśniam przepisy budowlane. Przedzieram się przez zawiłości prawa budowlanego po to, by dawać ludziom gotowe odpowiedzi na trudne pytania.

Komentarze

  1. Anonim
    | Odpowiedz

    Pani Magdo, serdecznie dziękuję Pani za tworzenie tego serwisu. Porusza Pani wiele istotnych kwestii które warto rozjaśniać. Zawsze czytam z zainteresowaniem oraz polecam innym

    • Magda Myszura
      |

      Dziękuję :). Bardzo miło czytać te słowa. Cieszę się, że materiały się przydają. Dziękuję też za każde polecenie serwisu :). Pozdrawiam serdecznie!

Prześlij komentarz

Zobacz nowy e-book Jak zlokalizować budynek (i inne obiekty) na działce, wyd. 2 rozszerzone. Zamiast narzekać na przepisy, poznaj je tak, by nie dać się zagiąć. DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ